FISCAAL VOORDEEL OP INNOVATIEWINST · ACTUEEL VOOR 2026
Innovatiebox: voorwaarden, 9% tarief en belastingvoordeel
De Innovatiebox is een fiscale regeling binnen de vennootschapsbelasting waarmee kwalificerende voordelen uit zelf ontwikkelde innovatieve immateriële activa effectief tegen 9% kunnen worden belast. Het reguliere Vpb-tarief bedraagt in 2026 19% tot €200.000 belastbare winst en 25,8% daarboven. Voor toegang tot de Innovatiebox speelt de S&O-verklaring uit de WBSO een centrale rol. De Innovatiebox hoort bij de vennootschapsbelasting; zelfstandige IB-ondernemers kunnen de Innovatiebox niet toepassen, maar mogelijk wél gebruikmaken van WBSO voor zzp’ers.
DOOR PETER KLAREN · LAATST GECONTROLEERD SEPTEMBER 2026 · BRON: BELASTINGDIENST
Nieuw: Innovatiebox-forfait mogelijk naar €100.000 in 2027
Het kabinet stelt voor het maximale forfaitaire innovatieboxvoordeel per 1 januari 2027 te verhogen van €25.000 naar €100.000. Het forfait blijft volgens het voorstel 25% van de winst en kan maximaal drie jaar worden gebruikt. De wetswijziging is ingediend met het Belastingplan 2027 en moet nog door de Tweede en Eerste Kamer worden behandeld — nog niet definitief dus.
OP DEZE PAGINA
Innovatiebox 2026 in één overzicht
| Onderdeel | 2026 |
|---|---|
| Effectief tarief Innovatiebox | 9% |
| Regulier Vpb-tarief tot €200.000 | 19% |
| Regulier Vpb-tarief boven €200.000 | 25,8% |
| Forfait | 25% van de winst |
| Maximum forfaitair innovatieboxvoordeel | €25.000 (voorgesteld: €100.000 per 2027) |
| Forfait toepasbaar | Jaar van voortbrenging + 2 volgende jaren |
| Kleine belastingplichtige | S&O-verklaring kan voldoende toegang geven |
| Grote belastingplichtige | S&O-verklaring + aanvullend kwalificerend toegangsmiddel |
| Eenmanszaak / vof | Niet mogelijk — alleen binnen de vennootschapsbelasting |
Wat is de Innovatiebox?
WBSO bepaalt of technisch ontwikkelwerk kwalificeert; bij de Innovatiebox begint daarna een tweede vraag: welk zelf ontwikkeld immaterieel activum is ontstaan en welk deel van de winst is werkelijk aan die innovatie toe te rekenen?
WBSO
Verlaagt de ontwikkelkosten: afdrachtvermindering op de loonheffing tijdens het S&O-werk.
Innovatiebox
Verlaagt de belasting op innovatiewinst: 9% in plaats van 19% of 25,8% over het kwalificerende voordeel.
Beide regelingen kunnen op dezelfde innovatie worden toegepast: eerst WBSO tijdens de ontwikkeling, daarna de Innovatiebox zodra het activum winst oplevert. Zie de WBSO-pillar voor de aanvraagkant.
WBSO en Innovatiebox versterken elkaar
De S&O-verklaring uit de WBSO is voor de meeste ondernemingen het toegangsbewijs tot de Innovatiebox. Zonder S&O-verklaring is toegang in beginsel alleen mogelijk via andere kwalificerende toegangsmiddelen, zoals een octrooi.
Belangrijk verschil in systeem: bij WBSO beoordeelt RVO vóóraf of uw werkplan kwalificeert. Bij de Innovatiebox bepaalt u zelf wanneer u de regeling toepast en toetst de Belastingdienst vooral achteraf — bij controle of vooroverleg — of aan de voorwaarden is voldaan.
Welke activa kwalificeren voor de Innovatiebox?
De Innovatiebox ziet op het immateriële activum dat uit de eigen ontwikkeling voortkomt, bijvoorbeeld:
- zelf ontwikkelde programmatuur;
- gepatenteerde technologie;
- kwalificerende technische kennis en voortbrengingswerkzaamheden;
- andere kwalificerende immateriële activa.
Voor grotere belastingplichtigen gelden aanvullende kwalificerende toegangsmiddelen, zoals programmatuur, octrooien, kwekersrechten en geneesmiddelenvergunningen.
Zelf voortgebracht is essentieel
De Belastingdienst eist dat uw onderneming het immateriële activum zelf heeft voortgebracht en het S&O voor eigen rekening en risico heeft uitgevoerd. Een gekocht activum kwalificeert niet zomaar.
| Situatie | Innovatiebox? |
|---|---|
| Zelf ontwikkelde software met S&O-verklaring | mogelijk |
| Zelf ontwikkelde technologie | mogelijk |
| Bestaande software gekocht en ongewijzigd gebruikt | nee |
| Gekochte technologie, vervolgens substantieel doorontwikkeld tot nieuw activum | mogelijk, alleen voor het nieuwe deel |
| Ontwikkeling volledig elders laten uitvoeren | afhankelijk van functies, risico en structuur |
Kleinere of grotere belastingplichtige?
De omvang van uw onderneming bepaalt hoe zwaar de toegangseisen zijn.
| Kleinere belastingplichtige | Grotere belastingplichtige | |
|---|---|---|
| S&O-verklaring | vereist | vereist |
| Extra toegangseis | in beginsel niet | wél |
| Mogelijke extra toegangsmiddelen | — | programmatuur, octrooi, kwekersrecht, geneesmiddelenvergunning e.a. |
| Brutovoordeel | < €37,5 mln over 5 jaar | boven de grens |
| Netto-omzet | ≤ €250 mln over 5 jaar | boven de grens |
Goed nieuws voor softwarebedrijven: bij grotere belastingplichtigen is programmatuur zelfstandig een van de aanvullende kwalificerende toegangsmiddelen. Een octrooi is dus niet altijd vereist.
Hoe vraagt u de Innovatiebox aan?
Voor de Innovatiebox dient u geen afzonderlijke aanvraag in bij RVO zoals bij WBSO. U kiest voor toepassing in de aangifte vennootschapsbelasting over het eerste jaar waarin u de regeling wilt gebruiken. Dat kan nog zolang de aanslag over dat jaar niet onherroepelijk vaststaat.
Bij complexere of materiële posities kan vooraf overleg met de Belastingdienst worden gevoerd over bijvoorbeeld kwalificerende activa, winsttoerekening en de gebruikte methode. Vooroverleg is mogelijk, maar niet altijd verplicht — zie vooroverleg.
Wanneer mag u de Innovatiebox toepassen?
Het ogenblik van voortbrenging is bepalend: het jaar waarin het kwalificerende immateriële activum gereed is. Vanaf dat moment kan het voordeel in de Innovatiebox vallen — mits de drempel is gepasseerd.
De regeling kan worden toegepast op toekomstige voordelen, maar ook op voordelen die al waren genoten na de voortbrenging maar vóór de keuze voor de Innovatiebox — zolang de aanslag nog niet onherroepelijk vaststaat.
De boxdrempel: eerst voortbrengingskosten inlopen
Voordelen vallen pas in de Innovatiebox voor zover ze boven de nog in te lopen voortbrengingskosten en eventuele innovatieverliezen uitstijgen.
Rekenvoorbeeld boxdrempel
Innovatievoordeel jaar 1: €100.000
→ nog €50.000 in te lopen
Innovatievoordeel jaar 2: €200.000
→ eerste €50.000 loopt de drempel in
→ resterende €150.000 kan in de Innovatiebox vallen
Hoe wordt innovatiewinst bepaald?
Niet alle winst is innovatiewinst. Marketing, sales, merkwaarde, consultancy en customer success dragen ook bij aan uw resultaat. Alleen het deel dat aan de kwalificerende innovatie is toe te rekenen, valt in de Innovatiebox.
↓ aftrekken / toerekenen aan
routinefuncties · sales & marketing · merk/organisatie · dienstverlening
↓ resterende bijdrage
R&D / kwalificerende technologie
↓
mogelijk innovatieboxvoordeel (9%)
De Belastingdienst gebruikt hiervoor functionele analyses: welke bijdrage levert R&D versus andere bedrijfsfuncties? Precies dat maken de publieke innovatieboxrulings zichtbaar.
Voorbeeldberekening: hoe groot is het voordeel?
Vereenvoudigd marginaal voorbeeld bij €500.000 kwalificerend voordeel
Bij regulier tarief 25,8%: €129.000 belasting
In Innovatiebox (9%): €45.000 belasting
Voordel: €84.000 per jaar
Let op: dit voorbeeld gaat ervan uit dat het kwalificerende voordeel anders tegen het 25,8%-tarief zou zijn belast (boven de eerste €200.000 winst). Zou het voordeel anders onder het 19%-tarief vallen, dan is het verschil met de 9% Innovatiebox 10 procentpunt in plaats van 16,8.
De forfaitaire regeling voor het MKB
Wilt u de winsttoerekening niet uitgebreid onderbouwen? Dan kunt u kiezen voor het forfait: 25% van de winst wordt dan forfaitair aangemerkt als kwalificerend innovatievoordeel, met een maximum.
| Onderdeel | Regeling |
|---|---|
| Forfaitair percentage | 25% van de winst |
| Maximum kwalificerend voordeel | €25.000 per belastingplichtige per jaar |
| Toepasbaar | Jaar van voortbrenging + 2 volgende jaren (max. 3 jaar) |
| Aanbod 2027 | Voorstel: maximum verhoogd naar €100.000 — nog niet definitief |
| Vermijding van dubbele voordeel | Geen combinatie met andere innovatieboxtoepassing voor hetzelfde voordeel |
Het forfait is aantrekkelijk voor ondernemingen met beperkte boekhoudkundige onderbouwing van de winsttoerekening. Naarmate de innovatiewinst groeit, kan een onderbouwde toerekening meer opleveren dan het forfaitmaximum.
Innovatiebox voor softwarebedrijven
Zelf ontwikkelde programmatuur is een van de meest voorkomende kwalificerende activa in de Innovatiebox.
- de programmatuur moet uit eigen S&O-werk zijn voortgekomen;
- voor kleinere belastingplichtigen geeft de S&O-verklaring in beginsel toegang;
- voor grotere belastingplichtigen is programmatuur zelfstandig een kwalificerend toegangsmiddel;
- de winsttoerekening bepaalt hoeveel van de SaaS- of licentie-omzet in de box valt.
Zie ook WBSO voor software en programmatuur.
Uitbestede R&D en de nexusregel
Besteedt uw onderneming een relevant deel van de R&D uit, met name binnen een concern, dan kan dit invloed hebben op het kwalificerende innovatieboxvoordeel.
Bij grotere of internationale structuren moet niet alleen worden gekeken naar wie juridisch eigenaar is van de technologie, maar ook naar waar de R&D-functies, kosten en risico’s liggen. De nexusregeling kan een correctie geven op het deel van de voordelen dat in de Innovatiebox valt.
Welke administratie vraagt de Innovatiebox?
Uit uw administratie moet kunnen blijken:
- welke kwalificerende immateriële activa bestaan;
- hoeveel voordeel daarmee is behaald;
- hoe dat voordeel is bepaald (winsttoerekening of forfait);
- dat voor kleinere belastingplichtigen aan de daarvoor geldende voorwaarden wordt voldaan.
De WBSO-administratie die u toch al bijhoudt — uren, projecten en kosten — vormt daarvoor een goede basis, maar de Innovatiebox vraagt daarnaast om winstgegevens per activum.
Vooroverleg met de Belastingdienst
Bij complexere posities — meerdere activa, grote winsttoerekeningsvragen, uitbestede R&D of internationale structuren — kan vooroverleg met de Belastingdienst zekerheid geven over de toepassing van de Innovatiebox vóórdat u de aangifte invult.
Vooroverleg is niet altijd verplicht, maar kan achteraf veel discussie voorkomen. Wijkaart: hoe groter het kwalificerende voordeel en hoe complexer de winsttoerekening, hoe waardevoller vooraf overleg.
Komt uw onderneming mogelijk in aanmerking?
Vink af wat op uw onderneming van toepassing is:
4 of meer vinkjes? Dan kan een Innovatiebox-scan relevante besparing opleveren. Dit is een indicatieve kwalificatie, geen juridisch oordeel.
Veelgestelde vragen over de Innovatiebox
Hoe vraag ik de Innovatiebox aan?
Kan een eenmanszaak of zzp’er de Innovatiebox gebruiken?
Wat is de Innovatiebox-drempel?
Wat is het forfait in 2026?
Wat verandert er in 2027?
Wat gebeurt er bij innovatieverlies?
Mag R&D worden uitbesteed?
Is een octrooi vereist voor de Innovatiebox?
Hoeveel innovatiewinst kunt u tegen 9% belasten?
Wij beoordelen uw kwalificerende activa, de winsttoerekening en of het forfait of een onderbouwde toerekening meer oplevert — en coördineren zo nodig het vooroverleg met de Belastingdienst.
BRONNEN EN INHOUDELIJKE CONTROLE
Belastingdienst — Innovatiebox
Gecontroleerd door Peter Klaren, WBSO-specialist sinds 2004. Laatst inhoudelijk bijgewerkt: 21 september 2026.